1 · 大拘絺罗与舍利弗的问答
mn43:1.2
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
一时,世尊住在舍卫城祇树给孤独园。
mn43:1.3
Atha kho āyasmā mahākoṭṭhiko sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā sāriputtena saddhiṁ sammodi.
2 · 何谓无慧
mn43:2.1
“‘Duppañño duppañño’ti, āvuso, vuccati.
“友,人们说‘无慧者、无慧者’。
mn43:2.2
Kittāvatā nu kho, āvuso, duppaññoti vuccatī”ti?
友,怎样才称为无慧者?”
mn43:2.3
“‘Nappajānāti nappajānātī’ti kho, āvuso, tasmā duppaññoti vuccati.
“友,因为‘不了知、不了知’,所以称为无慧者。
mn43:2.4
Kiñca nappajānāti?
不了知什么?
mn43:2.5
‘Idaṁ dukkhan’ti nappajānāti, ‘ayaṁ dukkhasamudayo’ti nappajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodho’ti nappajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti nappajānāti.
不了知‘这是苦’,不了知‘这是苦集’,不了知‘这是苦灭’,不了知‘这是趣向苦灭的行道’。
mn43:2.6
‘Nappajānāti nappajānātī’ti kho, āvuso, tasmā duppaññoti vuccatī”ti.
友,因为‘不了知、不了知’,所以称为无慧者。”
mn43:2.7
“Sādhāvuso”ti kho āyasmā mahākoṭṭhiko āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā āyasmantaṁ sāriputtaṁ uttariṁ pañhaṁ apucchi:
尊者大拘絺罗说:“善哉,友!”他欢喜、随喜尊者舍利弗所说,又向尊者舍利弗问道:
3 · 何谓有慧
mn43:3.1
“‘Paññavā paññavā’ti, āvuso, vuccati.
“友,人们说‘有慧者、有慧者’。
mn43:3.2
Kittāvatā nu kho, āvuso, paññavāti vuccatī”ti?
友,怎样才称为有慧者?”
mn43:3.3
“‘Pajānāti pajānātī’ti kho, āvuso, tasmā paññavāti vuccati.
“友,因为‘了知、了知’,所以称为有慧者。
mn43:3.4
Kiñca pajānāti?
了知什么?
mn43:3.5
‘Idaṁ dukkhan’ti pajānāti, ‘ayaṁ dukkhasamudayo’ti pajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodho’ti pajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti pajānāti.
了知‘这是苦’,了知‘这是苦集’,了知‘这是苦灭’,了知‘这是趣向苦灭的行道’。
mn43:3.6
‘Pajānāti pajānātī’ti kho, āvuso, tasmā paññavāti vuccatī”ti.
友,因为‘了知、了知’,所以称为有慧者。”
4 · 识的含义
mn43:4.1
“‘Viññāṇaṁ viññāṇan’ti, āvuso, vuccati.
“友,人们说‘识、识’。
mn43:4.2
Kittāvatā nu kho, āvuso, viññāṇanti vuccatī”ti?
友,怎样才称为识?”
mn43:4.3
“‘Vijānāti vijānātī’ti kho, āvuso, tasmā viññāṇanti vuccati.
“友,因为‘识知、识知’,所以称为识。
mn43:4.4
Kiñca vijānāti?
识知什么?
mn43:4.5
Sukhantipi vijānāti, dukkhantipi vijānāti, adukkhamasukhantipi vijānāti.
识知乐,识知苦,也识知不苦不乐。
mn43:4.6
‘Vijānāti vijānātī’ti kho, āvuso, tasmā viññāṇanti vuccatī”ti.
友,因为‘识知、识知’,所以称为识。”
5 · 慧与识不能拆开
mn43:5.1
“Yā cāvuso, paññā yañca viññāṇaṁ—
“友,慧与识,
mn43:5.2
ime dhammā saṁsaṭṭhā udāhu visaṁsaṭṭhā?
这些法是相杂,还是不相杂?
mn43:5.3
Labbhā ca panimesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetun”ti?
能否把这些法一一分离,说明它们的差别?”
mn43:5.4
“Yā cāvuso, paññā yañca viññāṇaṁ—
“友,慧与识,
mn43:5.5
ime dhammā saṁsaṭṭhā, no visaṁsaṭṭhā.
这些法是相杂的,不是不相杂的。
mn43:5.6
Na ca labbhā imesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetuṁ.
不能把这些法一一分离,说明它们的差别。
mn43:5.7
Yaṁ hāvuso, pajānāti taṁ vijānāti, yaṁ vijānāti taṁ pajānāti.
友,所了知的,也识知;所识知的,也了知。
mn43:5.8
Tasmā ime dhammā saṁsaṭṭhā, no visaṁsaṭṭhā.
所以这些法相杂,不是不相杂。
mn43:5.9
Na ca labbhā imesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetun”ti.
不能把这些法一一分离,说明它们的差别。”
6 · 慧与识的修习区别
mn43:6.1
“Yā cāvuso, paññā yañca viññāṇaṁ—
“友,慧与识,
mn43:6.2
imesaṁ dhammānaṁ saṁsaṭṭhānaṁ no visaṁsaṭṭhānaṁ kiṁ nānākaraṇan”ti?
这些相杂而非不相杂的法,有什么差别?”
mn43:6.3
“Yā cāvuso, paññā yañca viññāṇaṁ—
“友,慧与识,
mn43:6.4
imesaṁ dhammānaṁ saṁsaṭṭhānaṁ no visaṁsaṭṭhānaṁ paññā bhāvetabbā, viññāṇaṁ pariññeyyaṁ.
这些相杂而非不相杂的法中,慧应修习,识应遍知。
mn43:6.5
Idaṁ nesaṁ nānākaraṇan”ti.
这就是它们的差别。”
7 · 受的含义
mn43:7.1
“‘Vedanā vedanā’ti, āvuso, vuccati.
“友,人们说‘受、受’。
mn43:7.2
Kittāvatā nu kho, āvuso, vedanāti vuccatī”ti?
友,怎样才称为受?”
8 · 想的含义
mn43:8.1
“‘Saññā saññā’ti, āvuso, vuccati.
“友,人们说‘想、想’。
mn43:8.2
Kittāvatā nu kho, āvuso, saññāti vuccatī”ti?
友,怎样才称为想?”
mn43:8.5
Nīlakampi sañjānāti, pītakampi sañjānāti, lohitakampi sañjānāti, odātampi sañjānāti.
9 · 受想识相互交织
mn43:9.1
“Yā cāvuso, vedanā yā ca saññā yañca viññāṇaṁ—
“友,受、想与识,
mn43:9.2
ime dhammā saṁsaṭṭhā udāhu visaṁsaṭṭhā?
这些法是相杂,还是不相杂?
mn43:9.3
Labbhā ca panimesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetun”ti?
能否把这些法一一分离,说明它们的差别?”
mn43:9.4
“Yā cāvuso, vedanā yā ca saññā yañca viññāṇaṁ—
“友,受、想与识,
mn43:9.5
ime dhammā saṁsaṭṭhā, no visaṁsaṭṭhā.
这些法是相杂的,不是不相杂的。
mn43:9.6
Na ca labbhā imesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetuṁ.
不能把这些法一一分离,说明它们的差别。
mn43:9.8
Tasmā ime dhammā saṁsaṭṭhā no visaṁsaṭṭhā.
所以这些法相杂,不是不相杂。
mn43:9.9
Na ca labbhā imesaṁ dhammānaṁ vinibbhujitvā vinibbhujitvā nānākaraṇaṁ paññāpetun”ti.
不能把这些法一一分离,说明它们的差别。”
10 · 离开五根的清净意识
mn43:10.1
“Nissaṭṭhena hāvuso, pañcahi indriyehi parisuddhena manoviññāṇena kiṁ neyyan”ti?
“友,以脱离五根的清净意识,可以知什么?”
11 · 以慧眼了知
12 · 慧的目的
13 · 正见生起的条件
14 · 使正见结出解脱之果的助缘
mn43:14.1
“Katihi panāvuso, aṅgehi anuggahitā sammādiṭṭhi cetovimuttiphalā ca hoti cetovimuttiphalānisaṁsā ca, paññāvimuttiphalā ca hoti paññāvimuttiphalānisaṁsā cā”ti?
mn43:14.2
“Pañcahi kho, āvuso, aṅgehi anuggahitā sammādiṭṭhi cetovimuttiphalā ca hoti cetovimuttiphalānisaṁsā ca, paññāvimuttiphalā ca hoti paññāvimuttiphalānisaṁsā ca.
mn43:14.3
Idhāvuso, sammādiṭṭhi sīlānuggahitā ca hoti, sutānuggahitā ca hoti, sākacchānuggahitā ca hoti, samathānuggahitā ca hoti, vipassanānuggahitā ca hoti.
友,这里,正见受到戒、闻、讨论、止、观的支持。
“朋友,导向圆满解脱的认知方式,需要哪几个方面支持,才能带来心的解脱、由领悟和明辨而来的解脱,并享有这些成果的益处?”
“朋友,需要五个方面支持:行为上的约束与训练,听闻学习,讨论,使心平静安住的修习,以及深入观察并领悟。受到这五方面支持,导向圆满解脱的认知方式就能带来心的解脱,以及由领悟和明辨而来的解脱,并使人享有这两种解脱的成果与益处。”
15 · 三种存在
mn43:15.1
“Kati panāvuso, bhavā”ti?
“友,有几种有?”
mn43:15.2
“Tayome, āvuso, bhavā—
“友,有这三种有:
mn43:15.3
kāmabhavo, rūpabhavo, arūpabhavo”ti.
欲有、色有、无色有。”
16 · 未来再生的形成
mn43:16.2
“Avijjānīvaraṇānaṁ kho, āvuso, sattānaṁ taṇhāsaṁyojanānaṁ tatratatrābhinandanā—
17 · 未来再生不再形成
18 · 初禅
mn43:18.2
“Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati—
“朋友,什么是第一禅那?”
“朋友,比丘远离感官欲乐,远离有害于离苦与修行的状态,进入并安住于心仍有朝向和审察、带有远离所生喜悦和安乐的状态。这叫第一禅那。”
19 · 初禅的五个因素
mn43:19.3
Idhāvuso, paṭhamaṁ jhānaṁ samāpannassa bhikkhuno vitakko ca vattati, vicāro ca pīti ca sukhañca cittekaggatā ca.
20 · 初禅舍五而有五
mn43:20.3
Idhāvuso, paṭhamaṁ jhānaṁ samāpannassa bhikkhuno kāmacchando pahīno hoti, byāpādo pahīno hoti, thinamiddhaṁ pahīnaṁ hoti, uddhaccakukkuccaṁ pahīnaṁ hoti, vicikicchā pahīnā hoti;
mn43:20.5
Paṭhamaṁ kho, āvuso, jhānaṁ evaṁ pañcaṅgavippahīnaṁ pañcaṅgasamannāgatan”ti.
友,初禅如此已断五支、具足五支。”
21 · 五种感官与心
mn43:21.1
“Pañcimāni, āvuso, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni, na aññamaññassa gocaravisayaṁ paccanubhonti, seyyathidaṁ—
“友,这五根各有不同领域、不同活动范围,不体验彼此的活动范围与领域,即:
mn43:21.3
Imesaṁ kho, āvuso, pañcannaṁ indriyānaṁ nānāvisayānaṁ nānāgocarānaṁ, na aññamaññassa gocaravisayaṁ paccanubhontānaṁ, kiṁ paṭisaraṇaṁ, ko ca nesaṁ gocaravisayaṁ paccanubhotī”ti?
友,这五根各有不同领域、不同活动范围,不体验彼此的活动范围与领域;它们以什么为归依?谁体验它们的活动范围与领域?”
mn43:21.4
“Pañcimāni, āvuso, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni, na aññamaññassa gocaravisayaṁ paccanubhonti, seyyathidaṁ—
“友,这五根各有不同领域、不同活动范围,不体验彼此的活动范围与领域,即:
mn43:21.6
Imesaṁ kho, āvuso, pañcannaṁ indriyānaṁ nānāvisayānaṁ nānāgocarānaṁ, na aññamaññassa gocaravisayaṁ paccanubhontānaṁ, mano paṭisaraṇaṁ, mano ca nesaṁ gocaravisayaṁ paccanubhotī”ti.
友,这五根各有不同领域、不同活动范围,不体验彼此的活动范围与领域;它们以意为归依,意体验它们的活动范围与领域。”
22 · 寿命与温暖相互依存
mn43:22.1
“Pañcimāni, āvuso, indriyāni, seyyathidaṁ—
“友,有这五根,即:
mn43:22.3
Imāni kho, āvuso, pañcindriyāni kiṁ paṭicca tiṭṭhantī”ti?
友,这五根依什么而住?”
mn43:22.4
“Pañcimāni, āvuso, indriyāni, seyyathidaṁ—
“友,有这五根,即:
mn43:22.6
Imāni kho, āvuso, pañcindriyāni āyuṁ paṭicca tiṭṭhantī”ti.
友,这五根依寿而住。”
mn43:22.7
“Āyu panāvuso, kiṁ paṭicca tiṭṭhatī”ti?
“友,寿依什么而住?”
mn43:22.8
“Āyu usmaṁ paṭicca tiṭṭhatī”ti.
“寿依暖而住。”
mn43:22.9
“Usmā panāvuso, kiṁ paṭicca tiṭṭhatī”ti?
“友,暖依什么而住?”
mn43:22.10
“Usmā āyuṁ paṭicca tiṭṭhatī”ti.
“暖依寿而住。”
mn43:22.11
“Idāneva kho mayaṁ, āvuso, āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ evaṁ ājānāma:
“友,刚才我们这样理解尊者舍利弗所说:
mn43:22.12
‘āyu usmaṁ paṭicca tiṭṭhatī’ti.
‘寿依暖而住。’
mn43:22.13
Idāneva pana mayaṁ, āvuso, āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ evaṁ ājānāma:
友,现在我们又这样理解尊者所说:
mn43:22.14
‘usmā āyuṁ paṭicca tiṭṭhatī’ti.
‘暖依寿而住。’
mn43:22.15
Yathā kathaṁ panāvuso, imassa bhāsitassa attho daṭṭhabbo”ti?
友,应当怎样看待这些话的意义?”
mn43:22.16
“Tena hāvuso, upamaṁ te karissāmi;
“友,那么我为你作个譬喻。
mn43:22.17
upamāyapidhekacce viññū purisā bhāsitassa atthaṁ ājānanti.
有些有智者也能借譬喻理解话语的意义。
mn43:22.18
Seyyathāpi, āvuso, telappadīpassa jhāyato acciṁ paṭicca ābhā paññāyati, ābhaṁ paṭicca acci paññāyati;
友,譬如油灯燃烧时,依火焰而显现光亮,依光亮而显现火焰。
mn43:22.19
evameva kho, āvuso, āyu usmaṁ paṭicca tiṭṭhati, usmā āyuṁ paṭicca tiṭṭhatī”ti.
友,同样,寿依暖而住,暖依寿而住。”
23 · 寿行与可感受之法
mn43:23.1
“Teva nu kho, āvuso, āyusaṅkhārā, te vedaniyā dhammā udāhu aññe āyusaṅkhārā aññe vedaniyā dhammā”ti?
“友,寿行与可感受之法是同一,还是寿行是一种、可感受之法是另一种?”
mn43:23.2
“Na kho, āvuso, teva āyusaṅkhārā te vedaniyā dhammā.
“友,寿行不是可感受之法本身。
mn43:23.3
Te ca hāvuso, āyusaṅkhārā abhaviṁsu te vedaniyā dhammā, na yidaṁ saññāvedayitanirodhaṁ samāpannassa bhikkhuno vuṭṭhānaṁ paññāyetha.
友,如果寿行就是可感受之法,那就不会见到进入想受灭的比丘再出起。
mn43:23.4
Yasmā ca kho, āvuso, aññe āyusaṅkhārā aññe vedaniyā dhammā, tasmā saññāvedayitanirodhaṁ samāpannassa bhikkhuno vuṭṭhānaṁ paññāyatī”ti.
友,正因为寿行是一种,可感受之法是另一种,所以才见到进入想受灭的比丘再出起。”
“朋友,维持生命的作用,与可以被感受到的现象,是同一回事,还是两回事?”
“朋友,不是同一回事。如果它们是同一回事,进入认知与感受止息状态的比丘,就不可能再从中出来。正因为两者不同,他才能从中出来。”
本段全部词语
24 · 身体何时如同木头
mn43:24.1
“Yadā nu kho, āvuso, imaṁ kāyaṁ kati dhammā jahanti; athāyaṁ kāyo ujjhito avakkhitto seti, yathā kaṭṭhaṁ acetanan”ti?
“友,当几种法舍离这身体时,这身体便被遗弃、丢下,如无心的木头般躺着?”
mn43:24.2
“Yadā kho, āvuso, imaṁ kāyaṁ tayo dhammā jahanti—āyu usmā ca viññāṇaṁ; athāyaṁ kāyo ujjhito avakkhitto seti, yathā kaṭṭhaṁ acetanan”ti.
“友,当三种法舍离这身体——寿、暖与识——这身体便被遗弃、丢下,如无心的木头般躺着。”
25 · 死亡与想受灭的区别
mn43:25.1
“Yvāyaṁ, āvuso, mato kālaṅkato, yo cāyaṁ bhikkhu saññāvedayitanirodhaṁ samāpanno—imesaṁ kiṁ nānākaraṇan”ti?
“友,已死、命终的人,与进入想受灭的比丘,两者有什么差别?”
mn43:25.2
“Yvāyaṁ, āvuso, mato kālaṅkato tassa kāyasaṅkhārā niruddhā paṭippassaddhā, vacīsaṅkhārā niruddhā paṭippassaddhā, cittasaṅkhārā niruddhā paṭippassaddhā, āyu parikkhīṇo, usmā vūpasantā, indriyāni paribhinnāni.
mn43:25.3
Yo cāyaṁ bhikkhu saññāvedayitanirodhaṁ samāpanno tassapi kāyasaṅkhārā niruddhā paṭippassaddhā, vacīsaṅkhārā niruddhā paṭippassaddhā, cittasaṅkhārā niruddhā paṭippassaddhā, āyu na parikkhīṇo, usmā avūpasantā, indriyāni vippasannāni.
mn43:25.4
Yvāyaṁ, āvuso, mato kālaṅkato, yo cāyaṁ bhikkhu saññāvedayitanirodhaṁ samāpanno—idaṁ nesaṁ nānākaraṇan”ti.
友,已死、命终的人,与进入想受灭的比丘,两者的差别就是这些。”
26 · 不苦不乐心解脱的条件
mn43:26.1
“Kati panāvuso, paccayā adukkhamasukhāya cetovimuttiyā samāpattiyā”ti?
“友,进入不苦不乐心解脱有几个缘?”
mn43:26.2
“Cattāro kho, āvuso, paccayā adukkhamasukhāya cetovimuttiyā samāpattiyā.
“友,进入不苦不乐心解脱有四个缘。
mn43:26.3
Idhāvuso, bhikkhu sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
mn43:26.4
Ime kho, āvuso, cattāro paccayā adukkhamasukhāya cetovimuttiyā samāpattiyā”ti.
友,这是进入不苦不乐心解脱的四个缘。”
“朋友,进入既不痛苦也不愉快的心的解脱,需要几个条件?”
“朋友,需要四个:
舍下愉快;
舍下痛苦;
内心的喜悦已在此前止息;
内心的苦恼也已在此前止息。
这样,比丘进入并安住于第四禅那,既不痛苦也不愉快,心旁观而不偏著,保持清净的觉察。”
27 · 无相心解脱的进入
28 · 无相心解脱的维持
mn43:28.2
sabbanimittānañca amanasikāro, animittāya ca dhātuyā manasikāro, pubbe ca abhisaṅkhāro.
29 · 从无相心解脱出来
mn43:29.3
sabbanimittānañca manasikāro, animittāya ca dhātuyā amanasikāro.
作意一切相,以及不作意无相界。
“朋友,从无相心解脱出来,需要几个条件?”
“朋友,两个:重新注意各种相,不再把心转向无相。”
“朋友,没有局限的心的解脱、安住于‘什么也没有’的心的解脱、以空的观察而使心解脱、不取种种相而使心解脱,这四者是意义和名称都不同,还是意义一样而名称不同?”
30 · 四种心解脱的异同
mn43:30.1
“Yā cāyaṁ, āvuso, appamāṇā cetovimutti, yā ca ākiñcaññā cetovimutti, yā ca suññatā cetovimutti, yā ca animittā cetovimutti—atthi kho, āvuso, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma ime dhammā nānātthā ceva nānābyañjanā ca;
mn43:30.2
atthi ca kho, āvuso, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma ime dhammā ekatthā, byañjanameva nānaṁ.
也有一种解释方式,依这种解释方式,这些法意义相同,只是名称不同。
31 · 无量心解脱
mn43:31.1
Katamo cāvuso, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma ime dhammā nānātthā ceva nānābyañjanā ca?
友,依哪种解释方式,这些法意义不同、名称也不同?
mn43:31.2
Idhāvuso, bhikkhu mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ. Iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati.
友,这里,比丘以慈俱心遍满一方而住,第二方、第三方、第四方也是如此;如此上下横向、各处一切,以广大、增广、无量、无怨、无害的慈俱心遍满整个世间而住。
mn43:31.3
Karuṇāsahagatena cetasā …pe…
以悲俱心……
mn43:31.4
muditāsahagatena cetasā …
以喜俱心……
mn43:31.5
upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ. Iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati.
以舍俱心遍满一方而住,第二方、第三方、第四方也是如此;如此上下横向、各处一切,以广大、增广、无量、无怨、无害的舍俱心遍满整个世间而住。
32 · 无所有心解脱
mn43:32.2
Idhāvuso, bhikkhu sabbaso viññāṇañcāyatanaṁ samatikkamma natthi kiñcīti ākiñcaññāyatanaṁ upasampajja viharati.
33 · 空心解脱
mn43:33.2
Idhāvuso, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā iti paṭisañcikkhati:
友,这里,比丘到林野、树下或空屋,这样省察:
mn43:33.3
‘suññamidaṁ attena vā attaniyena vā’ti.
‘这里空于我或我所。’
34 · 无相心解脱
mn43:34.2
Idhāvuso, bhikkhu sabbanimittānaṁ amanasikārā animittaṁ cetosamādhiṁ upasampajja viharati.
友,这里,比丘由于不作意一切相,进入并住于无相心定。
mn43:34.4
Ayaṁ kho, āvuso, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma ime dhammā nānātthā ceva nānābyañjanā ca.
友,依这一解释方式,这些法意义不同,名称也不同。
35 · 贪瞋痴造成局限
mn43:35.1
Katamo cāvuso, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma ime dhammā ekatthā byañjanameva nānaṁ?
友,依哪种解释方式,这些法意义相同,只是名称不同?
mn43:35.2
Rāgo kho, āvuso, pamāṇakaraṇo, doso pamāṇakaraṇo, moho pamāṇakaraṇo.
友,贪制造量限,瞋制造量限,痴制造量限。
mn43:35.3
Te khīṇāsavassa bhikkhuno pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
漏尽比丘(证得四果,即阿罗汉果)已断除它们,斩断根本,使之如断头棕榈,使之不复存在,未来不再生起。
mn43:35.4
Yāvatā kho, āvuso, appamāṇā cetovimuttiyo, akuppā tāsaṁ cetovimutti aggamakkhāyati.
友,在所有无量心解脱中,不动心解脱被称为最上。
36 · 贪瞋痴是所有
mn43:36.2
Te khīṇāsavassa bhikkhuno pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
漏尽比丘(证得四果,即阿罗汉果)已断除它们,斩断根本,使之如断头棕榈,使之不复存在,未来不再生起。
mn43:36.3
Yāvatā kho, āvuso, ākiñcaññā cetovimuttiyo, akuppā tāsaṁ cetovimutti aggamakkhāyati.
37 · 贪瞋痴造相
mn43:37.1
Rāgo kho, āvuso, nimittakaraṇo, doso nimittakaraṇo, moho nimittakaraṇo.
友,贪制造相,瞋制造相,痴制造相。
mn43:37.2
Te khīṇāsavassa bhikkhuno pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
漏尽比丘(证得四果,即阿罗汉果)已断除它们,斩断根本,使之如断头棕榈,使之不复存在,未来不再生起。
mn43:37.3
Yāvatā kho, āvuso, animittā cetovimuttiyo, akuppā tāsaṁ cetovimutti aggamakkhāyati.
mn43:37.5
Ayaṁ kho, āvuso, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma ime dhammā ekatthā byañjanameva nānan”ti.
友,依这一解释方式,这些法意义相同,只是名称不同。”
mn43:37.6
Idamavocāyasmā sāriputto.
尊者舍利弗这样说。
mn43:37.7
Attamano āyasmā mahākoṭṭhiko āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ abhinandīti.
尊者大拘絺罗心怀欢喜,欣悦尊者舍利弗所说。